Szukaj haseł:

Klauzula przeciw unikaniu opodatkowania

Inaczej zwana klauzulą obejścia prawa podatkowego, to instytucja prawa podatkowego zapobiegająca osiągnięciu przez podatnika korzyści podatkowej, a do czego miałoby dojść poprzez czynność przeprowadzoną w sposób sztuczny, której korzyść ta byłaby głównym lub jednym z głównych celów, a osiągnięcie jej okazałoby się sprzeczne z przedmiotem lub celem ustawy podatkowej.

Klauzulę przeciw unikaniu opodatkowania stosuje się poprzez zestawienie stanu rzeczy, jaki zaistniał w wyniku ocenianej czynności, ze stanem jaki zaistniałby, gdyby dokonano czynności odpowiedniej. Klauzula stanowi narzędzie w rękach organów podatkowych do pozbawiania korzyści podatkowych podatników, którzy osiągnęli ją poprzez transakcje zgodne z literą prawa, ale sprzeczne z celem, jaki chciał osiągnąć ustawodawca tworzący przepisy podatkowe.

Jak wyjaśnia art. 119a § 3 Ordynacji podatkowej:

Za odpowiednią uznaje się czynność, której podmiot mógłby w danych okolicznościach dokonać, jeżeli działałby rozsądnie i kierował się zgodnymi z prawem celami innymi niż osiągnięcie korzyści podatkowej sprzecznej z przedmiotem lub celem ustawy podatkowej lub jej przepisu, a sposób działania nie byłby sztuczny. Czynność odpowiednia może polegać także na zaniechaniu działania (Dz.U. 2019 poz. 900).

Przepisy klauzulowe pozwalają organom odmówić podatnikowi przyznania korzyści podatkowej, jeśli została osiągnięta czynnością uznaną za unikanie opodatkowania poprzez zastosowanie przepisu ustawy podatkowej przyznającego zwolnienie podmiotowe lub przedmiotowe, wyłączenie z podstawy opodatkowania, w tym wyłączenie przychodów z opodatkowania, lub odliczenie od przychodu, dochodu lub podatku. Organy określą wówczas skutki podatkowe tej czynności na podstawie stanu prawnego, jaki zaistniałby, gdyby ten przepis nie miał zastosowania.

Klauzula przeciw unikaniu opodatkowania została wprowadzona do prawa podatkowego Ustawą z dnia 13 maja 2016 r. o zmianie ustawy – Ordynacja podatkowa oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. 2016 poz. 846), która weszła w życie 15 lipca 2016 r. To nie jest pierwsza klauzula obejścia prawa podatkowego, jaka funkcjonuje na gruncie polskiego prawa podatkowego. Pierwszą klauzulę chciano wprowadzić bowiem już w 2003 r., ale w maju 2004 r. zakwestionował ją Trybunał Konstytucyjny, stwierdzając, że nie spełnia konstytucyjnych standardów przyzwoitej legislacji, a w konsekwencji narusza podstawowe elementy kształtujące treść zasady zaufania do państwa i stanowionego prawa (wyrok TK z 11 maja 2004 r., sygn. akt K 4/03).

Potrzebujesz porady prawnej?
Kancelaria Prawna Skarbiec oferuje swoje usługi w zakresie porad prawnych dla przedsiębiorców.
Doradztwo strategiczne, zarządzanie kryzysowe, ochrona majątku, kontrole podatkowe i celno-skarbowe, zwrot VAT.
Kontakt: sekretariat@kancelaria-skarbiec.pl
Back to top